Coi chừng “giao trứng cho ác”

Thời gian gần đây, cơ quan tính năng ghi nhận đang nổi lên hiện trạng một số đơn vị làm dịch vụ hải quan (do doanh nghiệp thuê làm) lạm dụng uy tín của đối tác, dùng chữ ký số của doanh nghiệp (DN) tin tưởng trao gửi để buôn lậu hàng hóa trị giá lớn, lên tới nhiều tỷ đồng. Đây cũng là thực trạng đáng báo động cho các doanh nghiệp trong việc giữ gìn, bảo vệ CKS của mình.

Bỗng dưng bị… lưu sổ đen

Báo cáo sơ bộ đến ngày 21-9-2016 của Cục Hải quan TPHCM cho thấy, TPHCM có khoảng 250 doanh nghiệp làm đại lý phân phối thủ tục hải quan được Tổng cục Hải quan cho phép. Thế nhưng, số doanh nghiệp có nhu cầu tìm đến ký hợp đồng với các đại lý này chưa nhiều, ước tính chỉ đếm trên đầu ngón tay. phần lớn doanh nghiệp thường sử dụng các đơn vị dịch vụ nhỏ lẻ kê khai thuê hải quan là chính. Tuy nhiên, từ đó dẫn tới phát sinh nhiều xui xẻo mà DN khó lường trước. giả dụ, có doanh nghiệp sau khi hoàn thành các thủ tục để thông quan, bị lực lượng tính năng chặn lại kiểm định thực tế hàng hóa, dù hàng hóa doanh nghiệp này thường được phân luồng xanh (miễn kiểm tra thực tế), mới “tá hỏa” khi biết mình bị dính tội… buôn lậu.

công ty làm thủ tục hải quan. Ảnh: GIA HÂN

Vậy đâu là nguyên nhân? Có thể dẫn chứng hàng loạt vụ điển hình. Vụ công ty TNHH Giấy KRAFT VINA (100% vốn ngoài nước, khu công nghiệp Mỹ Phước 3, thị xã Bến Cát, Bình Dương) bị các đối tượng buôn lậu lạm dụng bằng cách sử dụng chữ ký qua mạng khống để tuồn hàng qua mạng thuộc diện cấm nhập vào Việt Nam. Lô hàng bị bắt giữ vào tháng 8-2016 sau khi hàng được thông quan. Hay một vụ việc khác đình đám không kém là vụ DN MB Việt Nam (thị xã Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh). doanh nghiệp mở tờ khai thuế hải quan vào ngày 7-6-2016 tại Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư TPHCM, với khai báo là nguyên phụ liệu may mặc. Thế nhưng, qua kiểm tra thực tế, lô hàng lại là đồ điện gia dụng, thực phẩm tính năng, dược phẩm, mỹ phẩm… giá trị khoảng 6 tỷ đồng. Theo ông Võ Văn Bông, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư, qua điều tra ban đầu, cơ quan chức năng phát hiện bà Đoàn Thị Kiều Oanh, Trưởng phòng Xuất nhập khẩu DN MB, lợi dụng việc được giao quản lý, sử dụng CKS, con dấu chi nhánh DN ở TPHCM để buôn lậu. Khi làm việc với cơ quan tính năng, tổng giám đốc công ty này khẳng định không biết việc nhập khẩu hàng hóa nói trên, đồng thời kiến nghị cơ quan điều tra nhanh chóng xác minh, làm rõ, trả lại uy tín cho doanh nghiệp. Ngoài ra, phóng viên cũng được tin tức, Chi cục Hải quan kiểm soát hàng đầu tư vừa phối hợp với Công an TPHCM phát hiện, tạm giữ lô hàng nhập lậu hàng trăm máy điều hòa không khí. Qua điều tra, lực lượng chuyên trách ghi nhận Chuyên viên dịch vụ khai báo hải uan đã sử dụng CKS của công ty uy tín để đứng tên tờ khai nhập khẩu; đồng thời đối tượng vi phạm còn giả mạo cả đại lý phân phối hải quan để khai báo…

chữ ký số là mạng sống

luật sư Nguyễn Văn Hậu, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài thương mại Hội quy định gia Việt Nam, cho rằng không thể phủ nhận việc CKS đem lại nhiều ích lợi cho công ty như tiết kiệm chi phí giấy tờ, thời gian luân chuyển trong hoạt động quản lý công văn, giao kết hợp đồng… Tuy vậy, nếu kiểm soát chữ ký số lỏng lẻo thì hậu quả thực khó lường. Ngoài các vụ vi phạm do Nhân viên dịch vụ khai báo hải quan gây ra, còn có cả trường hợp bị chính người trong công ty lợi dụng sơ hở quản lý CKS để sử dụng phạm pháp vì mục đích tư lợi.

Cán bộ Chi cục Hải quan TPHCM giải đáp tin tức cho đại diện doanh nghiệp. Ảnh: GIA HÂN

“Luật Giao dịch qua mạng 2005 đã đưa ra những điều quy định nguyên tắc về việc tạo lập, kiểm soát, sử dụng chữ ký số trong giao dịch qua mạng. Theo đó, hành động của các đơn vị dịch vụ hải quan dùng chữ ký (của các doanh nghiệp là khách hàng đặt dịch vụ) để buôn lậu, là hành động “sử dụng trái phép chữ ký trực tuyến của người khác”, thuộc một trong các Hành vi bị nghiêm cấm trong giao dịch qua mạng, được nguyên tắc tại khoản 6 Điều 9 & Điều 50 của quy định Giao dịch qua mạng. Hành vi sử dụng trái phép chữ ký số sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính bằng bề ngoài phạt tiền từ 30 triệu – 50 triệu đồng. Cá nhân thuộc các đơn vị dịch vụ hải quan sử dụng trái phép chữ ký số của các DN uy tín để buôn lậu có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự như tội buôn lậu”, quy định sư Nguyễn Văn Hậu dẫn chứng.

Trao đổi với Báo SGGP, ông Phạm Quốc Hùng, Phó cục trưởng Cục Hải quan TPHCM, nhận định việc mạo danh DN uy tín, trong đó có công ty đầu tư quốc tế để buôn lậu đang lặng lẽ diễn ra. Hiện các vụ việc này đang được cơ quan tính năng tiến hành điều tra nên chưa thể thông tin chi tiết. Tuy vậy, ông Hùng nhận định rằng, đây là loại tội phạm công nghệ cao, biết nhiều sơ hở của pháp luật để tìm cách gian lận. Ông Phạm Quốc Hùng khuyến cáo, trước tình hình mạo danh công ty uy tín để trục lợi bằng chữ ký số, doanh nghiệp nên chủ động bảo vệ mình bằng nhiều hình thức. thông thường, ứng với một tài khoản khai báo sẽ có thông tin CKS kèm theo, được dùng ký vào tờ khai qua mạng trước khi gửi vào hệ thống cơ quan hải quan. DN nên đổi mới thường xuyên mật khẩu tài khoản, mật khẩu thiết bị số…; phải kiểm soát thật chặt mật khẩu, tránh để Nhân viên doanh nghiệp hoặc Chuyên viên dịch vụ khai thuê hải quan lợi dụng; nhanh chóng thông báo đến cơ quan tính năng (hải quan, công an…) nếu nghi vấn chữ ký số của công ty bị lạm dụng.

– See more at: http://www.sggp.org.vn/kinhte/2016/9/434410/#sthash.Xz8HEeYN.dpuf